Porozumienie umożliwia Radzie rozpoczęcie negocjacji z Parlamentem Europejskim. Po osiągnięciu porozumienia politycznego między tymi dwiema instytucjami ostateczny tekst zostanie formalnie przyjęty przez Radę i Parlament.

Komisja przedstawiła wniosek dotyczący zmiany dyrektywy w sprawie charakterystyki energetycznej budynków w dniu 15 grudnia 2021 roku. Wniosek stanowi część pakietu "Fit for 55", którego celem jest wprowadzenie UE na drogę do neutralności klimatycznej do 2050 roku.

Wniosek jest szczególnie ważny, ponieważ budynki odpowiadają za 40% zużywanej energii i 36% bezpośrednich i pośrednich emisji gazów cieplarnianych związanych z energią w UE. Stanowi on również jedną z dźwigni niezbędnych do realizacji strategii "Renovation Wave", opublikowanej w październiku 2020 roku.

Dyrektywa EPBD do zmiany

Obowiązująca dyrektywa EPBD była ostatnio nowelizowana w 2018 roku. Określa minimalne wymagania dotyczące charakterystyki energetycznej nowych i istniejących budynków poddawanych renowacji. Ustala metodologię obliczania zintegrowanej charakterystyki energetycznej budynków i wprowadza certyfikację energetyczną budynków. Co wynika z ustaleń Rady?

Zmiany w dyrektywie EPBD

W odniesieniu do nowych budynków Rada uzgodniła, że:

• od 2028 roku nowe budynki należące do instytucji publicznych byłyby budynkami o zerowej emisji,
• od 2030 roku wszystkie nowe budynki będą budynkami o zerowej emisji.

Budynki istniejące a dyrektywa EPBD

Dla istniejących budynków państwa członkowskie zgodziły się wprowadzić minimalne standardy charakterystyki energetycznej, które odpowiadałyby maksymalnej ilości energii pierwotnej, jaką budynki mogą zużywać na m² rocznie. Celem jest zainicjowanie fali termomodernizacji i doprowadzenie do stopniowego wycofywania budynków o najniższych parametrach oraz do ciągłej poprawy krajowych zasobów budowlanych.

Wyjątki będą możliwe w przypadku niektórych budynków, w tym budynków historycznych, miejsc kultu i budynków wykorzystywanych do celów obronnych.

• Zobacz również: Polskie budynki powinny być efektywne energetycznie – PORT PC apeluje ws. dyrektywy EPBD

Budynki niemieszkalne

W przypadku istniejących budynków niemieszkalnych państwa członkowskie uzgodniły, że ustalą maksymalne progi charakterystyki energetycznej w oparciu o zużycie energii pierwotnej. Pierwszy próg wyznacza linię poniżej zużycia energii pierwotnej na poziomie 15% budynków niemieszkalnych o najgorszych parametrach w danym państwie członkowskim. Drugi próg zostałby ustalony poniżej 25%.

Państwa członkowskie uzgodniły, że do 2030 roku obniżą zużycie EP we wszystkich budynkach niemieszkalnych poniżej progu 15%, a do 2034 roku do 25%.

Progi zostaną ustalone na podstawie zużycia energii przez krajowe zasoby budowlane na dzień 1 stycznia 2020 roku i mogą być zróżnicowane dla poszczególnych kategorii budynków.

Minimalne standardy dla budynków mieszkalnych zależne od kraju?

W przypadku istniejących budynków mieszkalnych państwa członkowskie zgodziły się określić minimalne standardy charakterystyki energetycznej w oparciu o krajowy kurs zgodny ze stopniową renowacją ich zasobów budowlanych, tak aby do 2050 roku stały się one budynkami o zerowej emisji, jak określono w krajowych planach renowacji budynków.

Krajowy kurs odpowiadałby zmniejszeniu średniego zużycia energii pierwotnej w całych zasobach budynków mieszkalnych w okresie od 2025 do 2050 roku z dwoma punktami kontrolnymi w celu monitorowania osiągnięć państw członkowskich. Dzięki nim średnie zużycie energii pierwotnej w całych zasobach budynków mieszkalnych wynosiłoby co najmniej:

• do 2033 roku - poziomowi klasy charakterystyki energetycznej D,
• do 2040 roku - wartości określonej na poziomie krajowym, wynikającej ze stopniowego zmniejszania średniego zużycia energii pierwotnej w latach 2033-2050 zgodnie z przekształceniem budynków mieszkalnych w budynki o zerowej emisji.

Zmiany w świadectwach energetycznych

Państwa członkowskie zgodziły się na dodanie do świadectw charakterystyki energetycznej nowej kategorii "A0", która odpowiadałaby budynkom o zerowej emisji. Ponadto państwa członkowskie będą mogły dodać nową kategorię "A+" odpowiadającą budynkom, które oprócz tego, że są budynkami o zerowej emisji, dostarczają do sieci energetycznej energię odnawialną na miejscu. Certyfikacja charakterystyki energetycznej budynków, wcześniej określona przez dyrektywę, klasyfikuje budynki w skali od A (najlepsza wydajność) do G (najgorsza wydajność) na podstawie ich charakterystyki energetycznej.

OZE na każdym nowym budynku od 2029 roku

Państwa Unii Europejskiej zgodziły się na ustanowienie wymogów gwarantujących, że wszystkie nowe budynki będą projektowane w sposób optymalizujący ich potencjał w zakresie wytwarzania energii słonecznej. Państwa członkowskie zgodziły się na rozmieszczenie odpowiednich instalacji fotowoltaicznych do:

• 31 grudnia 2026 roku na wszystkich nowych budynkach publicznych i niemieszkalnych o powierzchni użytkowej powyżej 250 m²,
• 31 grudnia 2027 roku na wszystkich istniejących budynkach publicznych i niemieszkalnych, poddawanych ważniejszej lub głębszej renowacji, o powierzchni użytkowej powyżej 400 m; oraz
• 31 grudnia 2029 roku na wszystkich nowych budynkach mieszkalnych.

Uzgodniono także wymogi dotyczące udostępnienia infrastruktury zrównoważonej mobilności, takiej jak punkty ładowania samochodów elektrycznych i rowerów w budynkach lub obok nich, okablowanie pozwalające przewidzieć przyszłą infrastrukturę oraz miejsca parkingowe dla rowerów. Wprowadziły również dobrowolne paszporty renowacyjne dla budynków.

Fala renowacji

Plany renowacji budynków będą zawierały plan działania z krajowymi celami na lata 2030, 2040 i 2050 w odniesieniu do rocznego wskaźnika renowacji energetycznej, zużycia energii pierwotnej i końcowej w krajowych zasobach budowlanych oraz operacyjnego ograniczenia emisji gazów cieplarnianych. Pierwsze plany zostałyby wydane do dnia 30 czerwca 2026 roku, a następnie co pięć lat.

Źródło: Rada Europejska