Termomodernizacja – dlaczego warto w nią zainwestować?

Niejako „przy okazji” prac termomodernizacyjnych dostajemy dużo więcej niż nowe technologie. Budynek odzyskuje swój dawny blask, staje się unowocześniony i radykalnie odmieniony – tańszy w użytkowaniu, funkcjonalny, ale też po prostu ładny. Przedsięwzięcia termomodernizacyjne nabierają rozpędu. Właściciele budynków coraz chętniej korzystają z możliwości, jakie zapewnia wdrożenie nowoczesnych technologii. Dotyczy to przede wszystkim oszczędzania energii, co obecnie jest wielkim wyzwaniem. Dynamika zmian gospodarczych wpływa bardzo mocno na sektor budowlany i przyspiesza jego transformację. Zmienia zarazem nasz sposób mieszkania, metody budowania, ale też eksploatacji, modernizowania i usprawniania już istniejących budynków. Termomodernizacja oznacza głównie ulepszenie, które prowadzi do zmniejszenia strat energii.

Jak można o to zadbać w domu, także w tym, którym lata swojej świetności ma już dawno za sobą? „Metamorfozy”, jakie przechodzą domy poddane pracom termomodernizacyjnym, są naprawdę zaskakujące i po prostu widoczne gołym okiem, a także odczuwalne w dosłownym tego słowa znaczeniu. Montaż nowego systemu ociepleń, który odgrywa kluczową rolę w termomodernizacji, sprawia, że budynek jest porządnie zaizolowany, ale też dużo ładniejszy, unowocześniony również pod kątem designu. Wymiana źródeł ciepła, montaż energooszczędnych okien i drzwi, nowa instalacja ogrzewcza i instalacja c.w.u., lepszy system wentylacji – to wszystko przyczynia się do zmniejszenia zapotrzebowania na energię i obniżenia kosztów utrzymania domu. Ale nie tylko.

Termomodernizacja (zwłaszcza kompleksowa) zwiększa komfort użytkowania budynku, który staje się „cieplejszy” i łatwiejszy w ogrzaniu. Dzięki niej rozwiązujemy odwieczne problemy z zawilgoceniem, grzybem i pleśnią, na co dzień oddychamy wreszcie czystym powietrzem. Realizacja przedsięwzięć termomodernizacyjnych wpływa nie tylko na warunki bytowe, ale też na wartość nieruchomości. Nie bez znaczenia pozostaje także jej wymiar ekologiczny, związany z dążeniem do ograniczenia emisji gazów cieplarnianych wywołujących zmiany klimatyczne i wpływających negatywnie na stan naszego zdrowia.

Szacuje się, że budynki powodują aż 38% światowej emisji CO² – w tym 28% to tzw. operacyjny ślad węglowy (związany z ich użytkowaniem), natomiast 10% to ślad wbudowany (dotyczący produkcji i transportu materiałów i technologii budowlanych). Sposobem na przeciwdziałanie takiemu stanowi rzeczy jest między innymi szeroko pojęta termomodernizacja, której integralną część stanowi rozwój i wprowadzanie odnawialnych źródeł energii.

Pompa ciepła, czyli OZE w naszych domach

Odnawialne źródła energii, które jakiś czas temu były zaledwie ciekawostką, pojawiają się coraz częściej w naszych domach. Dlaczego? Pozwalają wyprodukować czystą energię i oszczędzić na rachunkach. Zeroenergetyczne domy z energią z OZE budzą coraz większe zainteresowanie, a odnawialne źródła energii stają się bardziej dostępne. Dotyczy to również użytkowanych budynków, nawet tych stosunkowo starych. W ramach termomodernizacji, w budynkach jedno- i wielorodzinnych, montuje się instalacje fotowoltaiczne czy też zakłada pompy ciepła. Prognozuje się, że do 2050 roku udział pomp ciepła w Polsce wyniesie 68% w odniesieniu do nośników energii wykorzystywanych do wytwarzania ciepła użytkowego w źródłach indywidualnych. Pompy ciepła staną się więc wiodącą technologią, która zasilana będzie energią z OZE.

Jak działa pompa ciepła?

Pompy ciepła to urządzenia grzewcze wykorzystywane do ogrzewania budynku oraz do podgrzewania wody użytkowej. Zapewniają one tzw „zielone ciepło”. Można zamontować je w użytkowanych oraz w nowo powstających budynkach. To bezpieczna technologia zapewniająca komfort cieplny na co dzień i oszczędności na rachunkach. Szacuje się, że pompa pozwala wykorzystać 75% darmowej energii ze źródła odnawialnego. Jednocześnie urządzenie jest w pełni zautomatyzowane, a jego używanie oznacza rozwiązanie problemów z paliwem, odpadami, emisją pyłów czy magazynowaniem opału. Korzyści płynące z montażu pompy ciepła sprawiają, że takie przedsięwzięcie realizuje się w domach jednorodzinnych, ale też w zakładach pracy, szkołach, urzędach, itd. Montaż pompy ciepła w połączeniu z ociepleniem budynku to krok, który z roku na rok staje się coraz bardziej popularny.

Do wyboru mamy kilka podstawowych rodzajów urządzenia, które powinno być dopasowane do warunków danego budynku wraz z działką. Pompa gruntowa „pobiera ciepło” z ziemi. Wodna – wykorzystuje pobliski zbiornik wodny bądź studnię. Pompa powietrzna to technologia, którą najłatwiej jest wdrożyć.

Optymalnym rozwiązaniem jest połączenie pompy ciepła z instalacją fotowoltaiczną.

Współpraca pompy ciepła z fotowoltaiką to pomysł na jeszcze lepsze gospodarowanie energią w budynku. Dzięki pracy paneli fotowoltaicznych otrzymujemy darmowe zasilanie pompy ciepła. W ten sposób realizuje się założenia „zielonego ciepłownictwa”, które dostaje „zieloną energię elektryczną” potrzebną do zasilania urządzeń grzewczych.

Możliwości dofinansowania do pomp ciepła

Mając na uwadze zalety płynące z montażu pompy ciepła w swoim domu, musimy też pamiętać o kosztach takiego przedsięwzięcia. Jakich wydatków możemy się spodziewać? Koszt kompleksowej usługi zainstalowania pompy ciepła to nawet 49,7 tys. zł brutto (wraz z demontażem starego źródła). Wprawdzie zakup i montaż pompy ciepła to kosztowna inwestycja, jednak warto ją rozważyć, uwzględniając możliwości dofinansowania. Przede wszystkim pompę ciepła (podobnie jak ogniwa fotowoltaiczne czy kolektory słoneczne) odpiszemy od podatku w ramach ulgi termomodernizacyjnej. Z takiego odpisu skorzystać mogą jednak wyłącznie właściciele lub współwłaściciele użytkowanych domów jednorodzinnych.

Inną propozycją jest program „Czyste Powietrze” i „Ciepłe Mieszkanie”, który umożliwia uzyskanie dofinansowania do pompy ciepła z osprzętem (także ze zbiornikiem akumulacyjnym/buforowym, zbiornikiem c.w.u. z osprzętem). Wykorzystanie odnawialnych źródeł energii objęte jest też finansowaniem w ramach premii termomodernizacyjnej – instrumentu wprowadzonego przez BGK. Mogą skorzystać z niej właściciele (także domów jednorodzinnych) i zarządcy budynków, ale również między innymi spółdzielnie i wspólnoty mieszkaniowe. Programem, który poświęcony jest wspieraniu montażu pomp ciepła, jest program „Moje Ciepło”. Dotyczy on ogrzewnictwa indywidualnego i rozwoju energetyki prosumenckiej. Obejmuje jednak wyłącznie nowe budynki mieszkalne jednorodzinne.

Źródła:

plgbc.org.pl; isap.sejm.gov.pl; mojecieplo.gov.pl

J. Lewandowski, „Zielone” ciepło, „Nowa Energia” nr 4, 2021.T. Sumera, Pompy ciepła, www.eco-doradztwo.eu.