Świadomość możliwości jakie dają rozwiązania z zakresu automatyki budynkowej rośnie. Okazuje się, że można spojrzeć na ten segment rynku jak na źródło innowacji i usprawnień w sytuacji wciąż rosnących poziomów zużycia energii i rosnących cen energii.

Dostrzegają to użytkownicy budynków wykorzystując możliwości jakie niesie trend smart home. Zintegrowane systemy zarządzania budynkiem, celujące w efektywność energetyczną, umożliwiają dziś kontrolowanie z poziomu aplikacji mobilnej w smartfonie podstawowymi funkcjami mieszkania - systemem oświetleniowym i systemem grzewczym. Ale nie tylko.

Rozwiązania te mogą też uczyć nas nowych proekologicznych zachowań, m.in. za sprawą funkcji monitorowania. Dzięki nim możemy “zrozumieć” swoje przyzwyczajenia i wskazać obszary, w których jest jeszcze miejsce na poprawę i nowe oszczędnościowe nawyki. Automatyka bowiem często rozwiązuje problemy, które są niezauważalne dla człowieka i wymykają się jego percepcji.

Nie jest to bez znaczenia. Wszak na tzw. cele bytowe, czyli oświetlenie, ogrzewanie lub klimatyzowanie lokali, podgrzewanie wody i używanie sprzętu AGD i RTV, potrzeba więcej energii niż zużywa cały przemysł. Jak podkreśla Robert Orlewski, prezes zarządu Appartme, spółki specjalizującej się w rozwiązaniach z zakresu automatyki mieszkaniowej, zastosowanie systemu, w którym jednocześnie steruje się siłownikami regulującymi zawory ogrzewania, komponentami z obszaru pomiaru energii, a także automatycznym przełączaniem urządzeń elektrycznych powoduje, że użytkownik wychodząc ze swojego mieszkania, może np. wyłączyć niepotrzebne urządzenia i zmniejszyć ogrzewanie do trybu ekonomicznego, a dzięki temu zużycie energii w budynku automatycznie spadnie.

Także na rynku deweloperskim rozwiązania z zakresu automatyki budynkowej przyczyniają się do obniżenia kosztów użytkowania mieszkań. Jak podkreśla Robert Orlewski: “zarówno deweloperzy mieszkaniowi, jak i systemy PRS, czyli najmu instytucjonalnego, coraz bardziej są zainteresowani zintegrowanymi systemami, które pozwalają efektywnie obniżać koszty użytkowania mieszkań. W raportach z naszych badań wynika, że uzyskujemy nawet 30–50-proc. oszczędności, szczególnie na energii cieplnej, co jest akurat dość dobrym prognostykiem w obecnej sytuacji energetycznej”.

Co wynika z symulacji?

Aby zweryfikować jakie oszczędności są możliwe do uzyskania dzięki rozwiązaniom z zakresu smart home przeprowadzono kilka symulacji - jedną w warunkach laboratoryjnych, drugą w warunkach realnych, występujących w oddanej do użytku nieruchomości. Badanie laboratoryjne, oparte na numerycznych modelach energetycznych wykazało, że systemy automatyzacji zużycia energii w mieszkaniach wprowadza oszczędności w wysokości: do 6,4 proc. energii elektrycznej i do 23,5 proc. energii cieplnej.

Jako że najskuteczniejszą metodą na obniżenie rachunków za ogrzewanie jest ocieplenie budynku i wymiana okien i drzwi na szczelne, badanie empiryczne przeprowadzono w nowym budownictwie, w przeciągu pełnego systemu grzewczego. Wykazało ono, że oszczędności w zużyciu energii cieplnej mogą być w tym przypadku nawet dwukrotnie większe. Dane zebrano z wodomierzy i ciepłomierzy w budynku wielomieszkaniowym. W 80 proc. mieszkań wyposażonych w systemy zużycie na cele grzewcze wyniosło poniżej 100 kWh na metr kwadratowy powierzchni. Taki wynik wypracowało zaledwie 40 proc. mieszkań niewyposażonych w takie rozwiązanie. Badanie przeprowadził i opracował dr inż. Paweł Wajss z wydziału Energetyki i Paliw Akademii Górniczo-Hutniczej im. Stanisława Staszica w Krakowie.

Automatyka budynkowa będzie obowiązkowa? Co znajdziemy w nowelizacji ustawy o charakterystyce energetycznej budynków?

Promocja rozwiązań z zakresu automatyki budynkowej zyskała ostatnio silny bodziec w postaci nowelizacji ustawy o charakterystyce energetycznej budynków.

Zmiany przepisów zmierzają bowiem w podobnym kierunku jak trendy rynkowe i przepisy unijne - wprowadzają obowiązek montażu systemów automatyki i sterowania od roku 2025 w określonych budynkach.

Przyjęte zmiany ustawy mówią, że właściciel lub zarządca budynku, jeżeli jest to uzasadnione technicznie i opłacalne z ekonomicznego punktu widzenia, wyposaża w system automatyki i sterowania budynku budynek niemieszkalny z systemem:

• ogrzewania lub połączonym systemem ogrzewania i wentylacji o sumarycznej nominalnej mocy cieplnej ponad 290 kW,
• klimatyzacji lub połączonym systemem klimatyzacji i wentylacji o nominalnej sumarycznej mocy chłodniczej ponad 290 kW
  

Wszystko wskazuje na to, że rola zintegrowanych systemów zarządzania budynkiem będzie rosnąć. Niewiadomą pozostaje tylko tempo tych zmian. Bezsprzecznie wpłynie to na komfort samych mieszkańców - użytkowników budynków, ale także - szerzej - na poprawę efektywności energetycznej nowoczesnego zintegrowanego budynku i redukcję kosztów jego użytkowania.

Źródła: Newseria, Appartme, AGH