Po pierwsze przypomnijmy o tym, w jaki sposób powinno być wykonane świadectwo charakterystyki energetycznej. Nie jest tajemnicą, że część osób z uprawnieniami wystawia świadectwa zdalnie, bez wizji lokalnej, tylko na podstawie informacji przesłanych przez właściciela. 

Obowiązkiem wykonawcy tej usługi jest przede wszystkim sporządzenie świadectwa z należytą starannością. To i metodologię regulują obowiązujące przepisy prawa, z których najważniejsze to: 

• ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r. poz. 1333 ze zm.), 
• ustawa z dnia 29 sierpnia 2014 r. o charakterystyce energetycznej budynków (Dz. U. z 2020 r. poz. 213 ze zm.), 
• rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 27 lutego 2015 r. w sprawie metodologii wyznaczania charakterystyki energetycznej budynku lub części budynku oraz świadectw charakterystyki energetycznej (Dz. U. z 2015 r. poz. 376 ze zm.).

Świadectwa wykonywane zdalnie

Wystawienie świadectw zdalnie może być szkodliwe, ponieważ bez poprawnej analizy nie możemy mieć pewności co do faktycznego stanu energetycznego naszego domu. Wykonujący świadectwo powinien sprawdzić czy oświadczenia właściciela, projekt i dziennik budowy są zgodne ze stanem faktycznym. W przeciwnym razie nietrudno orzec, czy wykonano jest rzetelnie z dbałością o szczegóły. Istnieje spora szansa, że nie. Powinniśmy mieć też w głowie, że gdy wejdzie nowy system klas energetycznych (co planuje MRiT po kwietniowej nowelizacji) to świadectwa charakterystyki energetycznej mogą nabrać większego znaczenia. To w naszym interesie powinno być, aby świadectwo sporządzono adekwatnie do stanu budynku.

Dzięki dużo łatwiejszej w odbiorze formie prezentacji stanu energetycznego budynku w stosunku do obowiązującego suwaka istnieje duża szansa, że jako Polacy zaczniemy zwracać uwagę na to, w jakim standardzie kupujemy i wynajmujemy dom lub mieszkanie. Tak samo jak było w przypadku sprzętów AGD, takich jak lodówki czy pralki. Efektem była popularyzacja urządzeń, które zużywają mniej energii. 

Wbrew obiegowej opinii obowiązek przekazania świadectwa nabywcy lub najemcy nie pojawi się od 28 kwietnia. Powód jest prosty.

“Obowiązek ten funkcjonuje w ustawie o charakterystyce energetycznej budynków od 2015 r., wcześniej (od 2009 r.) obowiązek ten funkcjonował w ustawie Prawo budowlane” - czytamy na stronie Ministerstwa Rozwoju i Technologii.

Z tym, że jest nagminnie ignorowany. Dotychczasowe zasady nakazują jednak przekazać świadectwo tylko wtedy, gdy zostało wykonane. Co więcej, notariusz będzie odnotowywał przekazanie świadectwa charakterystyki energetycznej w przypadku sprzedaży mieszkania. Wcześniej nie było takiego zapisu. Jego celem jest większa kontrola nad przepływem świadectw. Ma to także być motywacją do zlecania wykonania świadectw w budynkach, które ich nie mają lub mają nieaktualne.

“W przypadku nieprzekazania nabywcy świadectwa charakterystyki energetycznej notariusz poucza podmiot obowiązany do jego przekazania [..] o karze grzywny za niewykonanie tego obowiązku” - czytamy w nowelizacji.

• Zobacz również: Nowe świadectwo charakterystyki energetycznej budynku – PROPONOWANY WZÓR

Ile kosztuje świadectwo charakterystyki energetycznej?

Panuje przeświadczenie, że te zmiany spowodują, że świadectwa będą drogie. Czy aby na pewno? Już teraz trudno mówić, że wykonanie najważniejszego energetycznego dokumentu dla budynku jest kosztowne. Niestety wiąże się to z tym, że świadectwa wykonuje się zdalnie, co nieraz odbywa się bez poprawnej analizy budynku i sprawdzenia czy materiały dostarczone przez zlecającego świadectwo są zgodne ze istniejącym stanem. Wobec tego trudno jest mówić o należytej staranności wykonania dokumentu.

Wykonawcy w tym celu najczęściej korzystają z programu Audytor OZC lub własnych firmowych narzędzi. Metodologia ich wyznaczania jest określona odpowiednimi ustawami i rozporządzeniami. Pomimo tego, że wykonanie świadectwa charakterystyki energetycznej budynku to czynność skomplikowana, wymagająca szerokiej wiedzy i dokładności, za taki dokument przychodzi zapłacić co najwyżej kilkaset złotych.

W zależności od tego, czy mamy do czynienia z lokalem użytkowym, mieszkaniem czy domem zapłacimy odpowiednio inną kwotę. Jest to zrozumiałe, że dom jest dużo bardziej skomplikowany, więc wykonanie świadectwa jest bardziej wymagające. 

Prześledziliśmy oferty u poszczególnych firm, które wykonują świadectwa charakterystyki energetycznej. Tak prezentują się przedziały cenowe dla poszczególnych rodzajów nieruchomości. 

• mieszkanie 180 - 600 zł,
• dom 350 - 1000 zł.

Ceny cenami, ale tym co budzi wątpliwości jest czas realizacji. Niektóre firmy deklarują, że są w stanie wykonać świadectwo dla budynku jednorodzinnego w 3 dni, a dla mieszkania nawet w dzień. Pozostaje mieć nadzieję, że nowe przepisy ukrócą patologię związaną z wydawaniem nieadekwatnych dokumentów. Bardzo możliwe, że wówczas ceny pójdą w górę, ponieważ pojawi się większe ryzyko pociągnięcia sporządzającego do odpowiedzialności karnej. Czy tak się jednak stanie? Będziemy informować.

Źródła: MRiT, firmy oferujące świadectwo charakterystyki energetycznej.