Ogrzewanie w budynku powinno być tak stworzone, aby zapewniać komfort cieplny w ciągu całego roku. Odpowiednie i dobrze dobrane urządzenie grzewcze niesie za sobą wiele korzyści. Dobór urządzenia jest bardzo ważną kwestią podczas budowy domu lub w czasie termomodernizacji. Nawet najlepsze urządzenie może powodować wysokie koszty eksploatacyjne, jeśli zostało niewłaściwie dobrane. Pompa ciepła nie może być ani przewymiarowana, gdyż przełoży się to na krótszą żywotność urządzenia, ani niedowymiarowana, ponieważ nie zapewni wystarczającej ilości ciepła dla budynku, w którym się znajduje. 

Nie tylko powierzchnia!

Na rynku brakuje wykwalifikowanych monterów  i projektantów instalacji z pompami ciepła. Część firm z branży pomp ciepła poprzednio zajmowała się montażem kotłów węglowych i gazowych. Na nieszczęście część z nich przeniosło swoje złe przyzwyczajenia z montowania kotłów i również w przypadku pomp ciepła dobiera urządzenia bez głębszej analizy. Często instalator sugeruje się tylko ogrzewaną powierzchnią. W efekcie te urządzenia są najczęściej przewymiarowane.
W przypadku kotłów nie ma tak dużych konsekwencji jak w przypadku pomp ciepła. Kotły charakteryzują się taką samą mocą nominalną przez cały rok, niezależnie od pory dnia. Inaczej jest w przypadku pomp, gdzie moc urządzenia jest zależna od temperatury zewnętrznej. Do pewnego stopnia utrudnia to odpowiedni dobór mocy.

Nie można więc dobrać pompy ciepła na podstawie samego metrażu budynku. Metraż nie jest w żaden sposób kryterium, które pozwala na dobór urządzenia. Jest jednak jednym ze wskaźników, którego potrzebujemy do wykonania prawidłowych obliczeń zapotrzebowania na ciepło.

Powierzchnia budynku nie determinuje wielkości urządzenia - bardziej na to wpływa standard izolacji. Nowy budynek o powierzchni 150 m² wybudowany w standardzie EU 40 będzie potrzebował zupełnie innego urządzenia niż stary budynek ze złą izolacją o tej samej powierzchni.

Dobór pompy ciepła a zapotrzebowanie na moc

Najważniejszą informacją przy doborze pompy (i jakiegokolwiek innego źródła ciepła) jest zapotrzebowanie budynku na moc. Jest to wartość podawana w kW, która mówi o tym, jaką moc należy dostarczyć do budynku, aby pokryć jego straty przez przenikanie i wentylację w warunkach projektowych. Wpływa na to suma strat związanych z przenikaniem ciepła przez ściany, podłogi, okna, drzwi - czyli przez wszystkie przegrody w budynku. Nie bez znaczenia jest wentylacja wszystkich pomieszczeń w budynku. W nowym budynku jest to wartość, która powinna znajdować się w projekcie. W budynku termomodernizowanym natomiast najlepiej przeprowadzić audyt energetyczny, aby określić zapotrzebowanie. Trzeba jednak wiedzieć, że w tych obliczeniach powierzchnia jest brana pod uwagę. Którą powierzchnię się wykorzystuje? 

Do określenia zapotrzebowania na moc nie możemy użyć powierzchni użytkowej - bierzemy pod uwagę powierzchnię po podłodze. Jest tak, ponieważ ona uwzględnia również pomieszczenia ogrzewane, a nie tylko użytkowe np. suszarnia.

Pompa ciepła w budynku po termomodernizacji

Kwestia doboru pompy ciepła do nowego budynku jest łatwiejsza niż w budynku po gruntownej termomodernizacji. W pierwszej sytuacji, obok powierzchni, są potrzebne inne parametry wymienione w projekcie. Jednak w drugim przypadku nie jest to takie proste i często jest potrzebny audyt energetyczny. Nie wszyscy właściciele budynku decydują się na przeprowadzenie audytu, a wtedy przeprowadzenie odpowiednich obliczeń spada na firmę wykonawczą. Niektóre z nich niestety idą na skróty i dobierają pompę do powierzchni. Co więcej, często pomijają w obliczeniach strych i piwnicę. 

Dla projektanta, któremu zależy na poprawnym doborze pompy ciepła do termomodernizowanego budynku, duże znaczenie może mieć rozmowa z właścicielem budynku. Jeśli był przy pracach remontowych, to jest w stanie potwierdzić, jakie materiały zostały zastosowane. Właściciel budynku wie również, ile paliwa do tej pory zużywał, co również może być pomocne przy doborze pompy.

Planujesz zagospodarowanie poddasza? Musisz to wiedzieć!

Jeżeli planujesz dopiero zamienić poddasze na użytkowe, a w trakcie doboru instalacji stanowi ono przestrzeń nieogrzewaną lepiej uwzględnić ją w obliczeniach! Warunkiem jest to, że renowacja zostanie przeprowadzona w najbliższych miesiącach. Ponadto warto wówczas zaopatrzyć się w odpowiedni bufor ciepła, który ograniczy wpływ przewymiarowania urządzenia na żywotność sprężarki. O doborze bufora pisaliśmy w artykule Jak dobrać wielkość bufora do instalacji z pompą ciepła?

Należy podkreślić, że dobrze dobrana pompa ciepła, to pompa ciepła dobrana w punkt. Dopiero przeprowadzenie audytu energetycznego i rozmowa z właścicielem na temat ewentualnych planów wprowadzenia zmian w budynku stanowi kompleksową odpowiedź na pytanie: Jak dobrać pompę ciepła?. Dobór pompy ciepła nie ogranicza się więc tylko do uwzględnienia powierzchni budynku. Urządzenie grzewcze dobrane na tej podstawie może skutkować krótszą żywotnością urządzenia, czy też niedostatecznym komfortem w pomieszczeniach.

Źródło: GLOBENERGIA, Webinarowa Środa GLOBENERGIA.